STUDNIA ŚW. FLORIANA W ŁĄCKU
Studnia św. Floriana w Łącku, a właściwie studnia i figurka świętego Floriana - patrona strażaków. Obiekt w obecnym kształcie znajduje się na Rynku w Łącku tuż przed bramą Łącką.
W 1946 roku w centrum Rynku wybudowano studnię komunalną, na której umieszczono figurkę św. Floriana, uratowaną z kapliczki zniszczonej podczas II wojny światowej w 1945 r., po wysadzeniu mostu na rzece Czarna Woda.
Historia powstania figurki św. Floriana wiąże się z dziejami Łącka sięgającymi 1824 r.
Przenieśmy się do początku XIX w., kiedy to tereny ziemi łąckiej dotykały ogromne siejące niewyobrażalne zniszczenia pożary. W 1804 r. wielki pożar niszczy plebanie, karczmę plebańską wraz z browarem oraz kościół, ogień zniszczył jego dach, organy, zegar i dzwony kościelne, ucierpiała także duża część wsi Łącko. Rok 1821 zgodnie z przekazem ogień pochłania świeżo wybudowane stodoły, wolarnie, krowiarnię, stajnię końską, chlewy, wozownię z bryczkami i wielkim sprzętem, następnie w 1823 roku pożar niszczy kolejne zabudowania w Łącku. Widząc ogrom nieszczęść spowodowanych pożarami Proboszcz Kasper Czekayski w 1824 r., ufundował obraz i rzeźbę św. Floriana jako orędownika od ognia dla całej Parafii. Obraz znajdował się prawdopodobnie w Kościele, a figurka św. Floriana znalazła swoje miejsce na Łąckim rynku w kapliczce obok mostu na rzece Czarna Woda.
Jak głoszą przekazy rzeźba św. Floriana, została uratowana po wysadzeniu mostu w 1945 r. i przeniesiona na miejsce, w rynku w Łącku gdzie znajdowała się studnia po dawnym zajeździe „Austeria” (zwanym Hotelem Szczawnickim zniszczonym przez pożar w 1918 r.). W 1946 r. studnia została obudowana ośmioboczną podstawą i ozdobiona toporkami i hełmami strażackimi, studnię wieńczy wielospadowy daszek z krzyżem na szczycie. Pierwotnie pod daszkiem umieszczono figurę św. Floriana z 1824 r. Rzeźba ta przedstawia św. Floriana w zbroi rycerskiej, trzymającego pojemnik z wodą. W późniejszych, latach jej miejsce zastąpiła plastikowa figurka świętego, a rzeźba z 1824 r. została zabezpieczona i przeniesiona do Izby Pamięci Ochotniczej Straży Pożarnej w Łącku.
Dlaczego św. Florian?
Św. Florian z Lauriacum według tradycji był rzymskim oficerem, który stanął w obronie prześladowanych chrześcijan, za co został strącony z kamieniem u szyi do rzeki Anizy. Według legend, gdy był dzieckiem, ugasił pożar domu, a jako święty uratował węglarza, który wpadł do żaru, ale zdążył westchnąć imię Floriana. Święty Florian żył pod koniec III wieku naszej ery, w prowincji rzymskiej Noricum (obecnie środkowa Austria). Przeciwstawił się rozkazom cesarskim i pospieszył z pomocą uwięzionym przez namiestnika rzymskiego chrześcijanom, odmówił także wyparcia się chrześcijaństwa. Został za to umęczony, a jego ciało wrzucono do rzeki, miało to miejsce 4 maja 230 r. Kult św. Floriana jako orędownika w walce z żywiołem ognia upowszechnił się ok. XV w. W ikonografii przedstawiany jest najczęściej w stroju legionisty, z naczyniem z wodą lub gdy gasi pożar. W Polsce, do rozwoju kultu św. Floriana jako patrona od ognia przyczynił się pożar Krakowa w 1528 roku, który strawił większą część miasta a w szczególności Kleparz. Ocalał tam jedynie kościół pod wezwaniem św. Floriana, w którym znajdowała się część relikwii świętego, co odczytano jako „znak szczególnej opieki jego Patrona”. Od tego momentu zaczęto czcić Floriana jako Patrona od pożaru a strażacy jako swojego opiekuna.
Opracowano na podstawie:
- Z. Czepelak Historia parafii i kościoła pod wezwaniem św. Jana Chrzciciela i św. Michała Archanioła w Łącku[w:] Od św. Kingi do błogosławionej Celestyny 800 lat parafii i 300 lat kościoła w Łącku, red. Z. Czepelak, Łącko, 2020 rok. s. 176 – 180.
- A. Urbaniec Z domowego archiwum [w:] Almanach Łącki nr 14 rok 2011 red. J. Jastrzębska, s. 162
- A. Rozmus Historia zorganizowania i powstania Ruchu Strażackiego Ochotniczej Straży Pożarnej w Łącku [w:] Almanach Łącki nr 12 rok 2010 red. J. Jastrzębska, s. 28;
- R. Gałysa ZABYTKI ZIEMI ŁĄCKIEJ cz. II, [w:] Almanach Łącki nr 6 rok 2007 red. J. Jastrzębska, s. 64;
Więcej informacji znajdziesz w przewodniku Dunajec Region dostępnym w formie aplikacji mobilnej oraz na stronie internetowej dunajecregion.eu.
